Ile wynosi okres przedawnienia roszczeń o odszkodowanie?

Upływ terminu przedawnienia roszczeń o odszkodowanie nie oznacza, że nie można już dochodzić spełnienia roszczenia przez dłużnika. Jest to możliwe, jeżeli dłużnik nie podniesie zarzutu przedawnienia roszczenia. Po spełnieniu świadczenia przez dłużnika, nie może on żądać jego zwrotu, broniąc się zarzutem przedawnienia. Bez znaczenia jest w takiej sytuacji to, że dłużnik nie wiedział, iż roszczenie się przedawniło. Nie przewidziano więc instytucji przedawnienia z urzędu.

Przedawnienie roszczeń – co warto wiedzieć?

Roszczenie o odszkodowanie wynikające z umowy ubezpieczenia, co do zasady,  przedawnia się z upływem trzech lat. Wspomniany termin biegnie od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Chodzi o moment, w którym wierzyciel może zacząć przymusową realizację. Wyjątek stanowią ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Zgodnie z kodeksem cywilnym roszczenia poszkodowanego wobec zakładu ubezpieczeń wynikające z umów ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej przedawniają się z upływem terminu określonego dla tych roszczeń w przepisach o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym lub wynikłą z niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania.

W przypadku roszczenia o naprawienie szkody, którą wyrządzoną czynem niedozwolonym, okres przedawnienia wynosi 3 lata i liczymy go od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie oraz osobie obowiązanej do naprawienia tej szkody. Trzeba mieć jednak na uwadze zastrzeżenie, że termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym miało miejsce zdarzenie stanowiące przyczynę szkody.

Dwudziestoletni okres przedawnienia przewidziano dla roszczenia o naprawienie szkody, jeżeli szkoda wynikła z przestępstwa, niezależnie od tego, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia. Termin liczymy od dnia popełnienia przestępstwa.

Wypada nadmienić, że w przypadku roszczeń ze szkody na osobie, przedawnienie nie może się skończyć przed upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie, która jest obowiązana do jej naprawienia.

Zgodnie z ogólnymi zasadami wynikającymi z zasad prawa cywilnego, bieg przedawnienia zostaje przerwany w wyniku każdej czynności przed sądem lub innym organem, który jest powołany do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, a także przez uznanie roszczenia przez osobą, przeciwko której roszczenie przysługuje oraz przez wszczęcie mediacji.  Co więcej, bieg przedawnienia roszczeń o odszkodowanie przerywa się także w wyniku zgłoszenia ubezpieczycielowi tego roszczenia lub przez zgłoszenie zdarzenia, które jest objęte ubezpieczeniem. Jeżeli ubezpieczyciel przedłoży na piśmie oświadczenie o przyznaniu lub odmowie świadczenia, od nowa biegnie termin przedawnienia.